Lãi vay có chịu thuế GTGT không? Đây là câu hỏi mà nhiều doanh nghiệp và cá nhân quan tâm khi tham gia các giao dịch vay vốn. Trong bài viết này, chúng ta sẽ phân tích chi tiết các quy định pháp luật hiện hành, các trường hợp cụ thể và những lưu ý quan trọng. Cùng ACC Đồng Nai khám phá để nắm bắt thông tin chính xác và đầy đủ nhất.

1. Tiền lãi vay có chịu thuế GTGT không?

Để trả lời câu hỏi lãi vay có chịu thuế GTGT không, chúng ta cần dựa vào các quy định pháp luật hiện hành, đặc biệt là các văn bản liên quan đến thuế GTGT tại Việt Nam. Dưới đây là phân tích chi tiết về các trường hợp liên quan đến tiền lãi vay và việc áp dụng thuế GTGT, dựa trên Thông tư 219/2013/TT-BTC và Luật Thuế giá trị gia tăng 2024.

• Theo điểm b, khoản 8, Điều 4 Thông tư 219/2013/TT-BTC, các hoạt động cho vay riêng lẻ, không phải hoạt động kinh doanh hoặc cung ứng thường xuyên của người nộp thuế không phải là tổ chức tín dụng, được xem là đối tượng không chịu thuế GTGT. Ví dụ, nếu một công ty có tiền nhàn rỗi và cho một công ty khác vay trong thời hạn ngắn, khoản lãi thu được từ giao dịch này sẽ không phải chịu thuế GTGT. Quy định này nhằm khuyến khích các giao dịch tài chính không mang tính chất kinh doanh thường xuyên.
• Tuy nhiên, đối với các tổ chức tín dụng như ngân hàng, hoạt động cấp tín dụng (bao gồm cho vay) thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT theo điểm a, khoản 8, Điều 4 Thông tư 219/2013/TT-BTC, được sửa đổi bởi khoản 3, Điều 1 Thông tư 26/2015/TT-BTC. Điều này có nghĩa là các khoản lãi vay từ ngân hàng hoặc tổ chức tín dụng được miễn thuế GTGT, nhưng phải tuân thủ các quy định về lập hóa đơn hoặc chứng từ thu lãi.
• Một lưu ý quan trọng là các khoản phí liên quan đến quy trình cấp tín dụng, như phí trả nợ trước hạn hoặc phí quản lý khoản vay, cũng thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Tuy nhiên, các khoản phí khác như phí giao dịch thẻ (phí cấp lại mã PIN, phí cung cấp bản sao hóa đơn giao dịch) lại phải chịu thuế GTGT theo quy định tại Thông tư 219/2013/TT-BTC. Doanh nghiệp cần phân biệt rõ các loại phí này để tránh sai sót khi kê khai thuế.
• Trong trường hợp doanh nghiệp hoặc cá nhân mua dịch vụ từ tổ chức nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam, khoản lãi vay trả cho bên nước ngoài có thể phải chịu thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, trừ khi thuộc các trường hợp được miễn theo khoản 2, Điều 5 Thông tư 219/2013/TT-BTC. Điều này đặc biệt quan trọng với các doanh nghiệp có giao dịch vay vốn quốc tế.

2. Quy trình kê khai thuế GTGT đối với tiền lãi vay

Để đảm bảo tuân thủ pháp luật khi xử lý các khoản lãi vay, doanh nghiệp cần hiểu rõ quy trình kê khai thuế GTGT, đặc biệt trong các trường hợp liên quan đến hóa đơn và chứng từ. Dưới đây là các bước chi tiết theo quy định tại Thông tư 39/2014/TT-BTC và Nghị định 70/2025/NĐ-CP.

Bước 1: Xác định đối tượng chịu thuế GTGT

Trước khi kê khai, doanh nghiệp cần xác định liệu khoản lãi vay có thuộc đối tượng chịu thuế GTGT hay không. Như đã đề cập, các khoản lãi vay từ hoạt động cho vay riêng lẻ hoặc từ tổ chức tín dụng không chịu thuế GTGT. Doanh nghiệp cần kiểm tra hợp đồng vay và các văn bản pháp lý liên quan để xác định rõ bản chất giao dịch. Ví dụ, nếu doanh nghiệp không phải tổ chức tín dụng và cho vay không thường xuyên, khoản lãi sẽ thuộc đối tượng không chịu thuế theo Thông tư 219/2013/TT-BTC.

Bước 2: Lập hóa đơn hoặc chứng từ hợp pháp

Theo Công văn 38646/CT-TTHT năm 2021 của Cục Thuế TP. Hà Nội, nếu doanh nghiệp kê khai thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ và thu tiền lãi vay, doanh nghiệp phải lập hóa đơn GTGT. Trên hóa đơn, tiêu thức “thuế suất” và “số thuế GTGT” không ghi và gạch bỏ, chỉ ghi giá thanh toán là khoản lãi vay. Trường hợp người vay không lấy hóa đơn hoặc không cung cấp thông tin, hóa đơn ghi rõ “người vay không lấy hóa đơn” theo khoản 2.1, Phụ lục 04 Thông tư 39/2014/TT-BTC.

Bước 3: Kê khai và nộp thuế (nếu có)

Đối với các khoản lãi vay không chịu thuế GTGT, doanh nghiệp không cần nộp thuế nhưng vẫn phải kê khai vào bảng kê hóa đơn, chứng từ hàng hóa, dịch vụ bán ra. Nếu khoản lãi vay thuộc đối tượng chịu thuế (ví dụ, phí giao dịch liên quan), doanh nghiệp phải kê khai và nộp thuế GTGT theo thuế suất 10% hoặc 8% (theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP về chính sách giảm thuế từ 01/07/2025 đến 31/12/2026).

Bước 4: Lưu trữ hồ sơ

Doanh nghiệp cần lưu trữ đầy đủ hợp đồng vay, hóa đơn, chứng từ thanh toán (đặc biệt với các khoản trên 20 triệu đồng phải thanh toán không dùng tiền mặt theo Thông tư 96/2015/TT-BTC) để phục vụ công tác kiểm tra thuế. Việc lưu trữ đúng quy định giúp doanh nghiệp tránh rủi ro pháp lý khi cơ quan thuế kiểm tra.

>>> Xem thêm tại đây: Dịch vụ hoàn thuế GTGT tại Đồng Nai

Xem thêm: 1Thủ tục hoàn thuế GTGT khi giải thể doanh nghiệp chi tiết2>Thủ tục hoàn thuế GTGT khi giải thể doanh nghiệp chi tiết

3. Tiền lãi vay có được tính vào chi phí khấu trừ thuế TNDN không?

Một vấn đề liên quan mà nhiều doanh nghiệp quan tâm là liệu chi phí lãi vay có được tính vào chi phí khấu trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Dưới đây là phân tích dựa trên Thông tư 96/2015/TT-BTC và các văn bản pháp luật liên quan.

• Chi phí lãi vay được xem là chi phí hợp lệ nếu đáp ứng các điều kiện tại khoản 1, Điều 6 Thông tư 96/2015/TT-BTC: khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh; có hóa đơn, chứng từ hợp pháp; và nếu giá trị từ 20 triệu đồng trở lên, phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Ví dụ, chi phí lãi vay từ ngân hàng hoặc tổ chức tín dụng thường được tính vào chi phí hợp lệ nếu đáp ứng các điều kiện này.
• Tuy nhiên, có một số trường hợp chi phí lãi vay không được khấu trừ, theo điểm 2.17 và 2.18, khoản 2, Điều 6 Thông tư 96/2015/TT-BTC. Cụ thể, phần chi phí lãi vay vượt quá 150% mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước công bố tại thời điểm vay sẽ không được trừ. Ngoài ra, chi phí lãi vay tương ứng với phần vốn điều lệ còn thiếu theo tiến độ góp vốn cũng không được tính vào chi phí hợp lệ.
• Đối với các khoản vay từ cá nhân, doanh nghiệp cần đảm bảo có hợp đồng vay rõ ràng và chứng từ thanh toán hợp pháp. Theo Công văn 1332/TCT-DNL năm 2014, chứng từ thu lãi tiền vay do ngân hàng phát hành có thể thay thế hóa đơn GTGT và vẫn được xem là hợp pháp để khấu trừ chi phí.
• Một lưu ý quan trọng là các doanh nghiệp có giao dịch liên kết cần tuân thủ Nghị định 70/2025/NĐ-CP về quản lý thuế đối với giao dịch liên kết. Chi phí lãi vay trong các giao dịch này có thể bị giới hạn theo tỷ lệ EBITDA (lợi nhuận trước lãi vay, thuế, khấu hao) để tránh lạm dụng chuyển giá.

4. Lưu ý khi xử lý thuế GTGT đối với tiền lãi vay

Để tránh rủi ro pháp lý và đảm bảo tuân thủ quy định về thuế GTGT, doanh nghiệp cần lưu ý một số điểm quan trọng sau đây.

• Luôn kiểm tra kỹ các văn bản pháp luật hiện hành, đặc biệt là Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 và các thông tư hướng dẫn như Thông tư 219/2013/TT-BTC, Thông tư 26/2015/TT-BTC, và Nghị định 174/2025/NĐ-CP. Các quy định về thuế suất và đối tượng không chịu thuế có thể thay đổi theo thời gian, đặc biệt với chính sách giảm thuế GTGT từ 10% xuống 8% áp dụng từ 01/07/2025 đến 31/12/2026.
• Đảm bảo lưu trữ đầy đủ hợp đồng vay, hóa đơn, chứng từ thanh toán và các tài liệu liên quan. Đặc biệt, với các khoản vay trên 20 triệu đồng, cần có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để đảm bảo chi phí lãi vay được khấu trừ theo Thông tư 96/2015/TT-BTC.
• Đối với các doanh nghiệp có giao dịch vay vốn quốc tế, cần tham khảo các hiệp định tránh đánh thuế hai lần giữa Việt Nam và các quốc gia liên quan. Ví dụ, lãi vay trả cho các tổ chức Nhật Bản có thể được miễn thuế GTGT theo Công văn 1755/TCT-HTQT nếu thuộc các khoản vay được bảo hiểm bởi NEXI.

5. Câu hỏi thường gặp

Doanh nghiệp và cá nhân thường có nhiều thắc mắc liên quan đến việc áp dụng thuế GTGT đối với tiền lãi vay. Dưới đây là những câu hỏi phổ biến và câu trả lời chi tiết, dựa trên các quy định pháp luật hiện hành và thực tiễn áp dụng.

Lãi vay từ cá nhân có phải xuất hóa đơn GTGT không?

Theo Công văn 38646/CT-TTHT năm 2021, nếu doanh nghiệp không phải tổ chức tín dụng và thu lãi vay từ hoạt động cho vay riêng lẻ, khoản lãi này không chịu thuế GTGT. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn phải xuất hóa đơn GTGT, trong đó ghi rõ “thuế suất” và “số thuế GTGT” gạch bỏ, và tiêu thức “tên hàng hóa” ghi là “Thu tiền lãi vay”. Trường hợp cá nhân không cung cấp thông tin, hóa đơn ghi “người vay không lấy hóa đơn”.

Ngân hàng có phải xuất hóa đơn cho khoản lãi vay không?

Theo Công văn 1332/TCT-DNL năm 2014, ngân hàng có thể sử dụng chứng từ thu lãi tiền vay thay cho hóa đơn GTGT. Chứng từ này vẫn được xem là hợp pháp để doanh nghiệp kê khai chi phí lãi vay vào chi phí khấu trừ thuế TNDN, miễn là đáp ứng các điều kiện về chứng từ hợp pháp và thanh toán không dùng tiền mặt (nếu trên 20 triệu đồng).

Lãi vay từ ngân hàng nước ngoài có chịu thuế GTGT không?

Theo Thông tư 219/2013/TT-BTC, nếu doanh nghiệp vay tiền từ ngân hàng nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam, khoản lãi vay trả cho bên nước ngoài có thể phải chịu thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, trừ khi được miễn theo hiệp định tránh đánh thuế hai lần (ví dụ, với Nhật Bản theo Công văn 2623/TCT-HTQT). Doanh nghiệp cần kiểm tra hợp đồng vay và các hiệp định quốc tế liên quan.

Chi phí lãi vay có ảnh hưởng đến phân bổ thuế GTGT đầu vào không?

Theo Thông tư 219/2013/TT-BTC, các khoản thu nhập không chịu thuế GTGT (như lãi vay) có thể ảnh hưởng đến việc phân bổ thuế GTGT đầu vào. Doanh nghiệp cần tính tỷ lệ doanh thu không chịu thuế để phân bổ chính xác số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ, tránh sai sót trong kê khai thuế.

Việc hiểu rõ lãi vay có chịu thuế GTGT không là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp và cá nhân tuân thủ đúng quy định pháp luật. Dựa trên các quy định tại Thông tư 219/2013/TT-BTC, Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, và các văn bản liên quan, có thể thấy rằng lãi vay từ hoạt động cho vay riêng lẻ hoặc từ tổ chức tín dụng thường không chịu thuế GTGT. Nếu bạn cần hỗ trợ thêm về các vấn đề thuế hoặc pháp lý liên quan, hãy liên hệ ACC Đồng Nai để được tư vấn chi tiết và chuyên nghiệp.